Dzieci i nastolatki z cukrzycą w Polsce leczą wyspecjalizowane ośrodki diabetologii dziecięcej, działające zwykle przy szpitalach uniwersyteckich i wojewódzkich szpitalach dziecięcych, wraz z przyszpitalnymi poradniami. Ośrodek prowadzi dziecko od rozpoznania: pierwszy pobyt w szpitalu z nauką leczenia, wdrożenie penów lub pompy insulinowej i CGM, wizyty kontrolne co ok. 3 miesiące, aż do przejścia do poradni dla dorosłych. Poniżej lista ośrodków według miast i opis tego, jak wygląda opieka.

Uwaga: lista ma charakter orientacyjny i nie obejmuje wszystkich poradni diabetologicznych dla dzieci. Dane kontaktowe, godziny przyjęć i zakres opieki sprawdź na stronie danego szpitala lub w wyszukiwarce placówek NFZ.

Ośrodki diabetologii dziecięcej według miast

Miasto Ośrodek
Białystok Uniwersytecki Dziecięcy Szpital Kliniczny im. L. Zamenhofa
Bydgoszcz Wojewódzki Szpital Dziecięcy im. J. Brudzińskiego
Gdańsk Uniwersyteckie Centrum Kliniczne
Katowice Górnośląskie Centrum Zdrowia Dziecka im. św. Jana Pawła II
Kielce Wojewódzki Szpital Zespolony
Koszalin Szpital Wojewódzki im. Mikołaja Kopernika
Kraków (Prokocim) Uniwersytecki Szpital Dziecięcy
Lubin Miedziowe Centrum Zdrowia
Lublin Uniwersytecki Szpital Dziecięcy
Łódź Instytut „Centrum Zdrowia Matki Polki“
Olsztyn Wojewódzki Specjalistyczny Szpital Dziecięcy
Opole Uniwersytecki Szpital Kliniczny
Poznań Szpital Kliniczny im. K. Jonschera UM
Rzeszów Kliniczny Szpital Wojewódzki im. Św. Jadwigi Królowej
Szczecin SPSK nr 1 Pomorskiego Uniwersytetu Medycznego
Warszawa Instytut „Pomnik – Centrum Zdrowia Dziecka“
Warszawa SP Dziecięcy Szpital Kliniczny im. J.P. Brudzińskiego
Wrocław SPSK nr 1 (endokrynologia i diabetologia dziecięca)

Poradnie diabetologiczne dla dzieci działają także w wielu mniejszych miastach, przy szpitalach powiatowych i w przychodniach specjalistycznych. Listę placówek z kontraktem NFZ znajdziesz w wyszukiwarce „Gdzie się leczyć” na stronie NFZ (zakres: poradnia diabetologiczna dla dzieci).

Objawy, przy których trzeba działać od razu

Cukrzyca typu 1 u dziecka rozwija się zwykle w ciągu kilku tygodni. Niepokojące objawy to:

  • wzmożone pragnienie i picie dużych ilości płynów,
  • częste oddawanie moczu, moczenie nocne u dziecka, które wcześniej nie moczyło się w nocy,
  • chudnięcie mimo dobrego apetytu,
  • zmęczenie, senność, rozdrażnienie,
  • nudności, wymioty, ból brzucha, zapach acetonu z ust, przyspieszony, głęboki oddech.

Przy takich objawach zmierz dziecku cukier (glukometrem lub w przychodni) i tego samego dnia zgłoś się do lekarza lub na SOR. Przy wymiotach, senności i przyspieszonym oddechu jedź do szpitala od razu: to mogą być objawy kwasicy ketonowej. Więcej o objawach: cukrzyca typu 1.

Pierwszy pobyt w szpitalu

Po rozpoznaniu dziecko zwykle trafia na oddział diabetologii dziecięcej na kilka do kilkunastu dni. W tym czasie:

  • wyrównuje się cukier, a przy kwasicy prowadzi leczenie dożylne,
  • rodzice i dziecko przechodzą edukację: pomiary cukru, podawanie insuliny penem, liczenie wymienników węglowodanowych, postępowanie przy niedocukrzeniu i wysokim cukrze, zasady na dni chorobowe,
  • zakłada się sensor CGM i często już w pierwszych tygodniach lub miesiącach rozważa pompę insulinową (u małych dzieci zwykle od początku),
  • ośrodek wystawia zlecenia na sprzęt, recepty i zaświadczenia dla szkoły i do orzeczenia o niepełnosprawności.

Opieka po wyjściu ze szpitala

  • wizyty w poradni co ok. 3 miesiące, z oznaczeniem HbA1c, odczytem danych z CGM i pompy oraz korektą dawek,
  • badania przesiewowe: tarczyca (TSH, przeciwciała), celiakia, lipidy, ciśnienie, nerki (albumina w moczu), a od ok. 11. roku życia lub po 2–5 latach choroby także oczy,
  • zespół: diabetolog dziecięcy, pielęgniarka i edukator diabetologiczny, dietetyk, psycholog, często pracownik socjalny,
  • kontakt telefoniczny z ośrodkiem w nagłych sprawach; wiele ośrodków zdalnie przegląda dane z CGM,
  • kolonie i obozy dla dzieci z cukrzycą, organizowane przez stowarzyszenia, pomagają w samodzielności (programy i stypendia).

Wsparcie dla rodziny

Przejście do poradni dla dorosłych

Między 16. a 21. rokiem życia młody człowiek przechodzi pod opiekę diabetologa dla dorosłych. Dobrze zaplanowane przejście, bez przerwy w opiece, opisujemy w artykule opieka nad cukrzycą. Polskim rodzinom mieszkającym w Wielkiej Brytanii pomoże przewodnik cukrzyca u dziecka w UK.

Źródła

  1. Polskie Towarzystwo Diabetologiczne. Zalecenia kliniczne dotyczące postępowania u osób z cukrzycą 2026 (cukrzyca u dzieci i młodzieży). Current Topics in Diabetes 2026. ptdiab.pl
  2. Libman I i wsp. ISPAD Clinical Practice Consensus Guidelines 2022: Definition, epidemiology, and classification of diabetes in children and adolescents. Pediatr Diabetes 2022;23(8):1160–1174. doi:10.1111/pedi.13454
  3. Narodowy Fundusz Zdrowia. Gdzie się leczyć: wyszukiwarka placówek. gdziesieleczyc.nfz.gov.pl