Hipo- i hiperglikemia

Ostre stany w cukrzycy: hipoglikemia, hiperglikemia i kwasica ketonowa. Objawy, przyczyny oraz pierwsza pomoc opisana krok po kroku.

10 artykułów

Hipoglikemia i hiperglikemia – najważniejsze informacje

W cukrzycy poziom cukru może spaść za nisko albo wzrosnąć za wysoko. Oba stany wymagają szybkiej reakcji, a niektóre ich postacie zagrażają życiu. Poniżej najważniejsze zasady – szczegóły znajdziesz w artykułach w tej kategorii.

Hipoglikemia (niedocukrzenie)

To glikemia poniżej 70 mg/dl (3,9 mmol/l). Typowe objawy to drżenie rąk, poty, kołatanie serca, silny głód i kłopoty z koncentracją. Należy zjeść lub wypić 15–20 g szybko wchłanianych węglowodanów i po 15 minutach ponownie zmierzyć cukier. Osobie nieprzytomnej nie podaje się nic doustnie: jeśli to możliwe, przeszkolona osoba podaje glukagon, a pomoc wzywa się pod numerem 112. Więcej: hipoglikemia – objawy i pierwsza pomoc.

Hiperglikemia (przecukrzenie)

To zbyt wysoki poziom cukru, najczęściej po pominiętej dawce leku, przy infekcji, w stresie lub po obfitym posiłku. Objawia się m.in. wzmożonym pragnieniem, częstym oddawaniem moczu i zmęczeniem. Utrzymująca się hiperglikemia wymaga kontaktu z lekarzem. Więcej: hiperglikemia – przyczyny i postępowanie.

Kwasica ketonowa – stan zagrożenia życia

Jeśli wysokiemu cukrowi towarzyszą nudności, wymioty, ból brzucha, przyspieszony i głęboki oddech, zapach acetonu z ust lub senność, trzeba niezwłocznie wezwać pomoc (112) albo jechać na SOR. Najczęściej dotyczy to cukrzycy typu 1. Więcej: kwasica ketonowa i ketony w moczu.

Poranne skoki cukru

Wysoki cukier rano nie zawsze oznacza to samo. Może wynikać z naturalnego rytmu hormonów (efekt brzasku) albo być odbiciem po nocnym niedocukrzeniu (efekt Somogyi). Rozróżnienie ma znaczenie, bo postępowanie w obu przypadkach jest inne – pomiar w nocy pomoże je ustalić razem z lekarzem.