Zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje „za cukrzycę”, lecz na podstawie orzeczenia o niepełnosprawności: najczęściej otrzymują go dzieci z cukrzycą typu 1, a dorośli przy znacznym stopniu niepełnosprawności. W 2026 roku wynosi 215,84 zł miesięcznie i nie zależy od dochodu. Rodzic, który opiekuje się dzieckiem wymagającym stałej opieki, może dodatkowo ubiegać się o świadczenie pielęgnacyjne (3386 zł w 2026 roku), które od 2024 roku można łączyć z pracą zarobkową.
Uwaga: kwoty i przepisy o świadczeniach się zmieniają. Opisujemy stan na październik 2026; aktualne zasady potwierdzisz w gminie, MOPS lub na gov.pl.
Komu przysługuje zasiłek pielęgnacyjny
Zasiłek pielęgnacyjny wypłaca gmina (urząd gminy, MOPS, GOPS lub centrum usług społecznych). Przysługuje:
- niepełnosprawnemu dziecku (do 16. roku życia z orzeczeniem o niepełnosprawności, a starszemu uczącemu się z orzeczeniem o stopniu),
- osobie od 16. roku życia z orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności,
- osobie od 16. roku życia z orzeczeniem o umiarkowanym stopniu, jeśli niepełnosprawność powstała przed ukończeniem 21. roku życia,
- osobie, która ukończyła 75 lat (jeśli nie pobiera dodatku pielęgnacyjnego z ZUS).
Nie przysługuje m.in. osobie przebywającej w placówce zapewniającej całodobowe utrzymanie (np. DPS) i osobie uprawnionej do dodatku pielęgnacyjnego z ZUS.
Dziecko z cukrzycą typu 1: orzeczenie
Dzieci z cukrzycą typu 1 często otrzymują orzeczenie o niepełnosprawności, bo wymagają stałej opieki: pomiarów cukru, liczenia węglowodanów, podawania insuliny, reagowania na niedocukrzenia, także w nocy i w szkole.
- do 16. roku życia wydaje się orzeczenie o niepełnosprawności (bez stopnia), zwykle na kilka lat,
- w orzeczeniu ważne są punkty o konieczności stałej lub długotrwałej opieki i konieczności stałego współudziału opiekuna w leczeniu: od nich zależy prawo do świadczenia pielęgnacyjnego,
- wniosek składa się do powiatowego zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności, z zaświadczeniem lekarskim i dokumentacją z poradni diabetologicznej; warto opisać zakres codziennej opieki,
- od orzeczenia przysługuje odwołanie do wojewódzkiego zespołu w ciągu 14 dni.
Po 16. roku życia orzeka się już stopień niepełnosprawności. Przy samej cukrzycy bez powikłań młodzi dorośli często otrzymują stopień lekki lub umiarkowany. Jeśli umiarkowany stopień dotyczy niepełnosprawności powstałej przed 21. rokiem życia, zasiłek pielęgnacyjny nadal przysługuje.
Kwota i zasady wypłaty
| Świadczenie | Kwota (2026) | Od czego zależy |
|---|---|---|
| zasiłek pielęgnacyjny (gmina) | 215,84 zł miesięcznie | orzeczenie; bez kryterium dochodowego |
| świadczenie pielęgnacyjne dla rodzica dziecka (gmina) | 3386 zł miesięcznie | orzeczenie dziecka ze wskazaniem stałej opieki i współudziału opiekuna; bez kryterium dochodowego |
| dodatek pielęgnacyjny (ZUS) | 366,68 zł miesięcznie (od marca 2026) | emerytura lub renta oraz niezdolność do samodzielnej egzystencji albo ukończenie 75 lat |
- zasiłek pielęgnacyjny przyznaje się na czas ważności orzeczenia; po jego wygaśnięciu trzeba złożyć nowy wniosek z nowym orzeczeniem,
- wniosek można złożyć w gminie lub elektronicznie (np. przez Emp@tię lub ePUAP),
- zasiłku pielęgnacyjnego i dodatku pielęgnacyjnego nie można pobierać jednocześnie.
Świadczenie pielęgnacyjne dla rodzica
Od 2024 roku świadczenie pielęgnacyjne przysługuje rodzicom (lub innym opiekunom) dzieci z niepełnosprawnością, jeśli orzeczenie zawiera wskazania o konieczności stałej opieki i współudziału opiekuna w leczeniu. Najważniejsze zmiany:
- można pracować zarobkowo bez utraty świadczenia,
- świadczenie przysługuje do ukończenia przez dziecko 18 lat,
- dorosłe osoby z niepełnosprawnością mogą natomiast ubiegać się w ZUS o świadczenie wspierające, przyznawane według punktów za potrzebę wsparcia ustalanych przez wojewódzki zespół.
Szczegóły i warunki przejściowe dla osób, które pobierały świadczenie przed 2024 rokiem, wyjaśnia gmina.
Inne wsparcie dla rodzin dziecka z cukrzycą
- dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego (przy spełnieniu kryterium dochodowego),
- ulga rehabilitacyjna w PIT, np. na leki, sprzęt i dojazdy na leczenie (dla osób z orzeczeniem lub ich opiekunów),
- bezpłatne leki dla dzieci i młodzieży do 18. roku życia (bezpłatne leki na cukrzycę), refundacja pompy insulinowej i CGM,
- wsparcie w szkole: plan opieki, przeszkolony personel, szczepienia i stała współpraca z poradnią.
Uprawnienia pracownicze osób z orzeczeniem opisujemy w artykule cukrzyca a praca.
Źródła
- Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz.U. z 2024 r. z późn. zm.). isap.sejm.gov.pl
- Ustawa z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym (Dz.U. 2023 poz. 1429). isap.sejm.gov.pl
- Rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności (z późn. zm.).
- Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Zasiłek pielęgnacyjny; Świadczenie pielęgnacyjne. gov.pl
