Reguły 1800 i 500 to klasyczne wzory pomocnicze, od których zaczyna się dobór parametrów insulinoterapii. Kalkulator poniżej pokazuje, jakie wartości z nich wychodzą – traktuj je jako punkt odniesienia, nie zalecenie.

⚠️ Przeczytaj, zanim skorzystasz. To narzędzie nie służy do ustalania dawek insuliny. Wyliczone wartości są orientacyjne i mogą istotnie różnić się od Twoich rzeczywistych parametrów. Ustawienia pompy, przeliczniki i dawki ustala wyłącznie lekarz lub edukator diabetologiczny – nie zmieniaj ich samodzielnie.

Co oznaczają te dwa parametry?

  • ISF (współczynnik wrażliwości na insulinę), nazywany też czynnikiem korekcyjnym – o ile obniży się cukier po podaniu 1 jednostki insuliny.
  • Przelicznik węglowodanowy (ICR) – ile gramów węglowodanów pokrywa 1 jednostka insuliny. W polskiej praktyce częściej mówi się, ile jednostek przypada na 1 WW (10 g węglowodanów).

Wzory

Rodzaj insuliny ISF Przelicznik węglowodanowy
Analog szybkodziałający 1800 ÷ dobowa dawka 500 ÷ dobowa dawka
Insulina ludzka krótkodziałająca 1500 ÷ dobowa dawka 450 ÷ dobowa dawka

Dla wyniku w mmol/l stosuje się regułę 100 ÷ dobowa dawka (bo 1800 mg/dl ÷ 18 = 100 mmol/l).

Dobowa dawka insuliny to suma bazy i wszystkich bolusów z doby – najlepiej uśredniona z kilku typowych dni.

Przykład

Osoba przyjmuje łącznie 40 jednostek analogu szybkodziałającego na dobę:

  • ISF = 1800 ÷ 40 = 45 mg/dl na 1 jednostkę,
  • przelicznik = 500 ÷ 40 = 12,5 g węglowodanów na 1 jednostkę,
  • czyli około 0,8 jednostki na 1 WW.

Dlaczego rzeczywiste wartości bywają inne?

To najważniejsza część. Wrażliwość na insulinę nie jest stała:

  • pora dnia – rano jest zwykle najniższa (zjawisko brzasku), wieczorem wyższa; dlatego często stosuje się różne przeliczniki na różne pory,
  • aktywność fizyczna – po wysiłku wrażliwość rośnie, czasem na wiele godzin,
  • infekcja, uraz, stres – działają odwrotnie, opisujemy to w tekście o hiperglikemii w chorobie,
  • faza cyklu miesiączkowego, leki (np. sterydy), masa ciała.

Dlatego reguły 1800/500 są tylko wartością startową, którą lekarz weryfikuje na podstawie realnych pomiarów.

Czego ten kalkulator nie robi

  • nie oblicza dawki na konkretny posiłek ani korekty,
  • nie uwzględnia insuliny aktywnej (pozostałej z poprzedniego bolusa),
  • nie zastępuje kalkulatora bolusa w pompie ani parametrów ustawionych przez lekarza,
  • nie ma zastosowania w cukrzycy typu 2 leczonej wyłącznie tabletkami.

Do planowania posiłków przyda się kalkulator WW i WBT, a przy posiłkach tłustych – bolus przedłużony.

Powiązane

Źródła

  1. Walsh J, Roberts R, Bailey T. Guidelines for Insulin Dosing in Continuous Subcutaneous Insulin Infusion Using New Formulas from a Retrospective Study of Individuals with Optimal Glucose Levels. J Diabetes Sci Technol 2010;4(5):1174–1181. doi:10.1177/193229681000400516
  2. American Diabetes Association. Diabetes Technology: Standards of Care in Diabetes–2024. Diabetes Care 2024;47(Suppl.1):S126–S144. doi:10.2337/dc24-S007
  3. Polskie Towarzystwo Diabetologiczne. Zalecenia kliniczne dotyczące postępowania u chorych na cukrzycę (insulinoterapia). Curr Top Diabetes. ptdiab.pl