{"id":196,"date":"2013-12-04T11:30:25","date_gmt":"2013-12-04T11:30:25","guid":{"rendered":"https:\/\/glukoza.pl\/blog\/?p=196"},"modified":"2013-12-04T11:30:25","modified_gmt":"2013-12-04T11:30:25","slug":"aktywnosc-fizyczna-w-cukrzycy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.glukoza.pl\/index.php\/sport\/aktywnosc-fizyczna-w-cukrzycy\/","title":{"rendered":"aktywno\u015b\u0107 fizyczna w cukrzycy"},"content":{"rendered":"
<\/span>Aktywno\u015b\u0107 fizyczna stanowi niezb\u0119dny element profilaktyki i leczenia w oty\u0142o\u015bci, nadci\u015bnieniu, chorobach serca oraz w cukrzycy. Wysi\u0142ek<\/span> fizyczny ma szczeg\u00f3lne znaczenie w profilaktyce cukrzycy typu 2<\/a>. B<\/span><\/span>rak aktywnego trybu \u017cycia sprzyja wyst\u0119powaniu cukrzycy typu 2, a osoby kt\u00f3re, raz w tygodniu wykonuj\u0105 intensywne \u0107wiczenia fizyczne maj\u0105 znacznie ni\u017csze ryzyko wyst\u0105pienia choroby. Ka\u017cdy wzrost wydatku energetycznego o 500 kcal tygodniowo zmniejsza ryzyko zachorowania na cukrzyc\u0119 o 6%. Warto podkre\u015bli\u0107 \u017ce, dobry efekt w zapobieganiu cukrzycy uzyskiwano r\u00f3wnie\u017c w wyniku stosowania niezbyt intensywnych \u0107wicze\u0144, wystarczaj\u0105ce by\u0142y \u0107wiczenia fizyczne w postaci spacer\u00f3w. U chorych na cukrzyc\u0119 wysi\u0142ek fizyczny, dieta i stosowane leki stanowi\u0105 podstawowe elementy skutecznego leczenia.<\/span><\/span><\/div>\n
Do najwa\u017cniejszych plus\u00f3w jakie mo\u017cna osiagn\u0105\u0107 wykonuj\u0105c \u0107wiczenia s\u0105: <\/span><\/span><\/div>\n

– utrzymanie lub wr\u0119cz spadek masy cia\u0142a, znaczna poprawa wyr\u00f3wnania cukrzycy,<\/span>
– spadek warto\u015bci glikemii w wyniku wzrostu wra\u017cliwo\u015bci na insulin\u0119 po wysi\u0142ku fizycznym,<\/span>
– zmniejszenie dawek insuliny do posi\u0142ku lub doustnych lek\u00f3w przeciwcukrzycowych.<\/span><\/p>\n

  Ze wzgl\u0119du na inny mechanizm cukrzycy typu 1, regularny trening u tych chorych wymaga zmiany diety i dawkowania insuliny, by skutecznie wp\u0142ywa\u0142 na wyr\u00f3wnanie cukrzycy. R\u00f3\u017cne formy aktywno\u015bci fizycznej, ich intensywno\u015b\u0107 i czas trwania maj\u0105 r\u00f3\u017cny wp\u0142yw na warto\u015bci glikemii u chorych. Warto by\u0107 pod kontrol\u0105 lekarza i dietetyka.<\/span><\/p>\n

<\/span> \u0106wiczenia anerobowe jak: szybki bieg, podnoszenie ci\u0119\u017car\u00f3w, \u0107wiczenia si\u0142owe, to \u0107wiczenia w czasie kt\u00f3rych dochodzi do wzrostu poziomu cukru we krwi, kt\u00f3ry mo\u017ce utrzymywa\u0107 si\u0119 przez d\u0142u\u017cszy czas. Zwy\u017cka cukru we krwi jest wynikiem nadmiernej stymulacji nerwowego uk\u0142adu adrenergicznego, a \u017ar\u00f3d\u0142em energii jest glikogen spalany w mi\u0119\u015bniach (glukoza w mi\u0119\u015bniach i w\u0105trobie jest magazynowana w tej postaci). W pocz\u0105tkowym okresie pogarsza si\u0119 wra\u017cliwo\u015b\u0107 na insulin\u0119. Korzystne jest jednak to, \u017ce w okresie p\u00f3\u017aniejszym po wysi\u0142ku utrzymuje si\u0119 zwi\u0119kszona wra\u017cliwo\u015b\u0107 na insulin\u0119. \u0106wiczenia anerobowe nale\u017cy wdra\u017ca\u0107 po konsultacji z lekarzem.<\/span><\/p>\n

 \u0106wiczenia aerobowe (dynamiczne) – spacer, bieganie, p\u0142ywanie, taniec, jazda na rowerze, w czasie tych \u0107wicze\u0144 energia pozyskiwana jest z t\u0142uszcz\u00f3w i w\u0119glowodan\u00f3w (glukozy krwi i glikogenu mi\u0119\u015bni), kt\u00f3re ulegaj\u0105 spalaniu. Prowadzi\u0107 to mo\u017ce do niedocukrzenia, zw\u0142aszcza gdy nie zmniejszono przed wysi\u0142kiem dawki insuliny. Za\u015b przy d\u0142ugotrwa\u0142ym wysi\u0142ku, samo zwi\u0119kszenie kaloryczno\u015bci diety (dodatkowy posi\u0142ek) mo\u017ce nie wystarcza\u0107. Po d\u0142u\u017cszym okresie \u0107wicze\u0144 nast\u0119puje przestrojenie organizmu: cia\u0142o korzysta g\u0142\u00f3wnie z t\u0142uszcz\u00f3w, oszcz\u0119dzaj\u0105c glikogen oraz glukoz\u0119 w krwi. Pozwala to na bardziej skuteczne utrzymywanie poziomu cukru we krwi. Nie powinno w\u00f3wczas dochodzi\u0107 do niedocukrze\u0144.<\/span><\/span><\/p>\n

 Zalecane \u0107wiczenia (wg American College of Sports Medicine). Chorym zaleca si\u0119 3 do 5 razy w tygodniu przez 20 – 60 min \u0107wiczenia aerobowe (spacer, bieganie, p\u0142ywanie, taniec). Zwykle jest to 55 – 65% maksymalnego poziomu t\u0119tna, co determinuje intensywno\u015b\u0107 \u0107wicze\u0144. Istnieje specjalny wz\u00f3r na obliczenie cz\u0119sto\u015bci akcji serca (t\u0119tno), jaka mo\u017ce by\u0107 osi\u0105gni\u0119ta w czasie wysi\u0142ku fizycznego. Ponadto wskazane jest wykonywanie \u0107wicze\u0144 oporowych, 2 – 3 razy w tygodniu co najmniej jednego zestawu 8 – 10 \u0107wicze\u0144 anga\u017cuj\u0105cych r\u00f3\u017cne grupy mi\u0119\u015bni.<\/span><\/p>\n

 W sk\u0142ad jednego zestawu wchodzi ok 12 powt\u00f3rze\u0144. Do \u0107wicze\u0144 nale\u017cy w\u0142\u0105czy\u0107 \u0107wiczenia rozci\u0105gaj\u0105ce. Jest to prewencja zmian stawowo – mi\u0119\u015bniowych, b\u0119d\u0105cych wynikiem szczeg\u00f3lnie \u017ale wyr\u00f3wnanej cukrzycy (procesy uszkadzaj\u0105ce struktury stawowe). Na pocz\u0105tek i zako\u0144czenie \u0107wicze\u0144 wskazane s\u0105 rozgrzewka oraz wyciszaj\u0105ce \u0107wiczenia ko\u0144cz\u0105ce. Rozgrzewka to 5 – 10 min mniej intensywnych \u0107wicze\u0144, w kt\u00f3re zaanga\u017cowane s\u0105 te grupy mi\u0119\u015bni co w \u0107wiczeniach w\u0142a\u015bciwych (np. spacer przed planowanym biegiem). Na zako\u0144czenie r\u00f3wnie\u017c 5 – 10 min rozlu\u017aniaj\u0105cych \u0107wicze\u0144.<\/span><\/p>\n

 Og\u00f3lne zalecenia dotycz\u0105ce \u0107wicze\u0144 sportowych dla chorych na cukrzyc\u0119 typu 1 wg ADA (American Diabetes Association) i rekomendacji dla os\u00f3b z typem 1 cukrzycy (S. Colberg, Diabetes Educator 2000):<\/span><\/p>\n

– unika\u0107 wykonywania \u0107wicze\u0144 przy st\u0119\u017ceniu glukozy powy\u017cej 250 mg\/dl z towarzysz\u0105c\u0105 kwasic\u0105 ketonow\u0105 (aceton w moczu) jak r\u00f3wnie\u017c powy\u017cej 300 mg\/dl bez ketozy. Przy poziomie glukozy ok 100 mg\/dl spo\u017cy\u0107 dodatkowy posi\u0142ek.<\/span>
– w trakcie uprawiania sportu obserwowa\u0107 reakcje organizmu (hipoglikemia, hiperglikemia) i odpowiednio korygowa\u0107 dawki insuliny lub spo\u017cywania dodatkowych w\u0119glowodan\u00f3w.<\/span>
– cz\u0119sto oznacza\u0107 poziom glikemii, poznaj\u0105c wp\u0142yw r\u00f3\u017cnych \u0107wicze\u0144 na poziom glikemii.<\/span>
– w miar\u0119 potrzeby spo\u017cy\u0107 dodatkowy posi\u0142ek, pami\u0119ta\u0107 o zabezpieczeniu dodatkowego po\u017cywienia przy planowaniu wysi\u0142ku.<\/span><\/p>\n

 Przeprowad\u017a konsultacj\u0119 ze swoim lekarzem, celem doboru bezpiecznego dla ciebie i r\u00f3wnocze\u015bnie sprawiaj\u0105cego ci przyjemno\u015b\u0107 zestawu \u0107wicze\u0144, ich intensywno\u015bci, czasu trwania. Lekarz posiadaj\u0105c wi\u0119cej informacji o stanie twojego zdrowia (choroby wsp\u00f3\u0142istniej\u0105ce np. serca, nadci\u015bnienie) mo\u017ce zdecydowa\u0107 o zaniechaniu \u0107wicze\u0144 lub zmniejszenia ich intensywno\u015bci. Spos\u00f3b i zakres aktywno\u015bci fizycznej musi by\u0107 indywidualnie dobrany dla ka\u017cdego pacjenta. Najcz\u0119\u015bciej zalecane \u0107wiczenia to \u0107wiczenia dotleniaj\u0105ce jak: p\u0142ywanie, spacer, bieganie, jazda na rowerze – uprawiaj je co najmniej 3 razy na tydzie\u0144 przez 20-60 min. Dodatkowo stosuj program \u0107wicze\u0144 si\u0142owych (2 – 3 razy w tygodniu co najmniej jeden zestaw 8 – 10 \u0107wicze\u0144 x 12 powt\u00f3rze\u0144). <\/span>Wysi\u0142ek fizyczny mo\u017cesz zwi\u0119kszy\u0107 np. wchodzeniem po schodach zamiast korzystania z windy, rzadszym korzystaniem z samochodu. \u0106wiczenia zaczynaj od ma\u0142ej intensywno\u015bci, pocz\u0105tkowo np. kilkuminutowe spacery, stopniowo zwi\u0119kszaj\u0105c ich dystans. <\/span><\/p>\n

 <\/p>\n

Uwaga! – Rodzaj uprawianych \u0107wicze\u0144 fizycznych mo\u017ce by\u0107 uwarunkowany powik\u0142aniami np. \u0107wiczenia si\u0142owe s\u0105 niewskazane przy obecno\u015bci cukrzycowej chorobie oczu (retinopatii), a bieg b\u0105d\u017a intensywny spacer przy istnieniu zespo\u0142u stopy cukrzycowej. W zespole tym niewskazane jest obci\u0105\u017canie nadmierne ko\u0144czyn dolnych, szczeg\u00f3lnie st\u00f3p. <\/span><\/p>\n

Pi\u015bmiennictwo<\/strong><\/p>\n

1. <\/strong>S. R. Colberg, D. P. Swain – Wp\u0142yw \u0107wicze\u0144 fizycznych na wyr\u00f3wnanie cukrzycy<\/em> Medycyna po Dyplomie, Vol. 10, Nr 6,2001
2. <\/strong>S. Colberg – Use of clinical practice recomendation for exercise by indyviduals with type 1 diabetes<\/em>. Diabetes Educator 2000,26\/2\/
3. <\/strong>M. L Pollack, G. A. Gaesser, J. D. Butcher, et al – The recommended quantity and quality of exercise for developing and maintaining cardiorespiratory and muscular fitness and flexibility in healthy adults<\/em>. Med Sci Sports Exerc 1998,30\/6\/
4. <\/strong>J. Devlin – Effects of exercise on insulin sensivity in humans Diab Care<\/em> 1992,15\/11\/
5. <\/strong>J. E. Manson, E. B. Rimm, M. J. Stampfer et al – Physical activity and incidence of non-insulin dependent diabetes mellitus in woman Lancet<\/em>,1991,338\/8770\/
6. <\/strong>American Diabetes Association – Clinical Practice Recommendation 2000:diabetes mellitus and exercise Diab Care<\/em> 2000 ,23\/suppl 1\/
7. <\/strong>F.Kemmer – Prevention of hypoglycemia during exercise in type 1 diabetes Diab Care<\/em> 1992,1992,15 \/suppl 4\/<\/p>\n

 <\/p>\n

 <\/p>\n

\u017ar\u00f3d\u0142o bieganie.pl<\/p>\n

 <\/p>\n